2008′in Evrimsel Biyoloji Makaleleri: PLoS’un seçkisi yazısına yapılan yorumlar http://evrimcaliskanlari.org/blog/2009/01/2008in-evrimsel-biyoloji-makakleleri-plosun-seckisi/ resmi web günlüğü. Fri, 03 Feb 2012 22:07:30 -0800 hourly 1 http://wordpress.org/?v=3.0.1 Yazar: Atilla Gürel http://evrimcaliskanlari.org/blog/2009/01/2008in-evrimsel-biyoloji-makakleleri-plosun-seckisi/#comment-40 Atilla Gürel Wed, 18 Mar 2009 08:22:54 +0000 http://evrimcaliskanlari.org/blog/?p=34#comment-40 Burada şöyle düzelteyim: Tabii büyük vantuzlu erkeklerin küçük çıkıntılı dişilerle çiftleşmesine engel olmadığı için bu açıdan bir genetik izolasyon yok. Ama küçük vantuzlu erkeklerin büyük çıkıntılı dişilerle çiftleşme olanağı olmadığı için bu açıdan bir genetik izolasyon var. Bu da tür ayrışması için yeterli olabilir. Çünkü zaman içinde büyük çıkıntılı dişilerde oluşan mutasyonların büyük vantuzlu/büyük çıkıntılı populasyonun dışına çıkma ihtimali yok. Bu nedenle zaman içinde nesiller sonra oluşacak bu mutasyonların da aktarıldığı büyük vantuzlu erkeklerin kromozomuyla küçük çıkıntılı dişilerin kromozomu arasında o kadar büyü farklar oluşabilir ki artık ortak döl verme imkanı olmayabilir ve tür ayrışması tamamlanmış olur. Burada şöyle düzelteyim:
Tabii büyük vantuzlu erkeklerin küçük çıkıntılı dişilerle çiftleşmesine engel olmadığı için bu açıdan bir genetik izolasyon yok. Ama küçük vantuzlu erkeklerin büyük çıkıntılı dişilerle çiftleşme olanağı olmadığı için bu açıdan bir genetik izolasyon var. Bu da tür ayrışması için yeterli olabilir. Çünkü zaman içinde büyük çıkıntılı dişilerde oluşan mutasyonların büyük vantuzlu/büyük çıkıntılı populasyonun dışına çıkma ihtimali yok. Bu nedenle zaman içinde nesiller sonra oluşacak bu mutasyonların da aktarıldığı büyük vantuzlu erkeklerin kromozomuyla küçük çıkıntılı dişilerin kromozomu arasında o kadar büyü farklar oluşabilir ki artık ortak döl verme imkanı olmayabilir ve tür ayrışması tamamlanmış olur.

]]> Yazar: Atilla Gürel http://evrimcaliskanlari.org/blog/2009/01/2008in-evrimsel-biyoloji-makakleleri-plosun-seckisi/#comment-39 Atilla Gürel Wed, 18 Mar 2009 08:08:30 +0000 http://evrimcaliskanlari.org/blog/?p=34#comment-39 İlk bakışta aşağıdaki gibi düşünülebilir : Dalgıç böceğindeki silahlanma yarışının evrimsel avantajı yok gibi görünüyor. Evrim temelde iki açıdan avantaj yaratır yani türün hayatta kalma şansını arttırır. 1.Çok sayıda döl vererek bunların içinden hayatta kalabilme olasılığını arttırmak. 2. Çevreye yönelik (yiyecek bulma , avdıdan kaçma vs) bir avantaj oluşturarak hayatta kalmak ve dolaysıyla döl verme olasılığını arttırmak. Ama bu örnekte dişi böcek ne kadar erkeğin yapışmasını önleyici mekanizma üretirse döl verme şansı azalır. Yani memelilerde gözlenen erkeğin çiftleşmesini, zorlaştıran davranışların(erkekler arası rekabet dövüşleri, dişinin kaçma davranışı) bir fonksiyonu var. Bu daha güçlü erkeklerin hayatta kalma şansını arttırarak çevreye karşı evrimsel avantaj (ava ulaşma avcıdan kaçma) sağlıyor. Ama dalgıç böceğinde erkeğin vantuzlarının büyümesi çevreye karşı bir avantaj sağlamıyor. Evet ilk bakışta böyle görünüyor ama bu yanıltıcı. Biraz düşünüldüğünde bu örnek tam da türleşmenin nasıl olduğunu anlamak için çok yararlı bir örnek. Tür ayrışmasının en önemli unsuru genetik izolasyon. Yani aslında evrimin 2 değil 3 prensibi var. Mutasyon , seleksiyon ve genetik izolasyon. Eğer tür içinde genetik izolasyon olan guruplar oluşmazsa çevreye avantajlı olan özellik tüm populasyona yayılır böylece tür afrklılaşması oluşamaz. Gentik izolasyon genelde geniş coğrafi yayılımlar sayesinde olur. Ancak bu ilginç örnekte genetik izolasyon dişi ile erkeğin arasındaki çiftleşmeyi etkileyen faktörler sayesinde oluyor. Yani aslında ne vantuzların büyüklüğü ne de çıkıntılar çevreye karşı ne bir avantaj ne de bir dezavantaj sağlamıyor. Yani nötr mutasyonlar. Dolaysıyla bu yöndeki bir "yarış" küçük çıkıntılı ve küçük vantuzlu populasyonlar için yokolma yönünde bir tehdit teşkil etmiyor. Ancak büyük çıkıntılı dişilerle yalnızca büyük vantuzlular çiftleşebildiği için bunlarda meydana gelen başka bir konudaki genetik değişikliğin artık küçük vantuzlu/çıkıntılı populasyona bulaşma ihtimali yok. İşte bu genetik izolasyon sayesinde yavaş yavaş tür ayrışması başlıyor. Yani örnek tür ayrışmasının olmazsa olmaz şartı olan genetik izolasyon için coğrafi ayrım dışında farklı bir mekanizmayo anlatıyor o açında çok ilginç. İlk bakışta aşağıdaki gibi düşünülebilir :

Dalgıç böceğindeki silahlanma yarışının evrimsel avantajı yok gibi görünüyor.
Evrim temelde iki açıdan avantaj yaratır yani türün hayatta kalma şansını arttırır.

1.Çok sayıda döl vererek bunların içinden hayatta kalabilme olasılığını arttırmak.
2. Çevreye yönelik (yiyecek bulma , avdıdan kaçma vs) bir avantaj oluşturarak hayatta kalmak ve dolaysıyla döl verme olasılığını arttırmak.

Ama bu örnekte dişi böcek ne kadar erkeğin yapışmasını önleyici mekanizma üretirse döl verme şansı azalır. Yani memelilerde gözlenen erkeğin çiftleşmesini, zorlaştıran davranışların(erkekler arası rekabet dövüşleri, dişinin kaçma davranışı) bir fonksiyonu var. Bu daha güçlü erkeklerin hayatta kalma şansını arttırarak çevreye karşı evrimsel avantaj (ava ulaşma avcıdan kaçma) sağlıyor. Ama dalgıç böceğinde erkeğin vantuzlarının büyümesi çevreye karşı bir avantaj sağlamıyor.

Evet ilk bakışta böyle görünüyor ama bu yanıltıcı. Biraz düşünüldüğünde bu örnek tam da türleşmenin nasıl olduğunu anlamak için çok yararlı bir örnek.

Tür ayrışmasının en önemli unsuru genetik izolasyon. Yani aslında evrimin 2 değil 3 prensibi var. Mutasyon , seleksiyon ve genetik izolasyon.

Eğer tür içinde genetik izolasyon olan guruplar oluşmazsa çevreye avantajlı olan özellik tüm populasyona yayılır böylece tür afrklılaşması oluşamaz. Gentik izolasyon genelde geniş coğrafi yayılımlar sayesinde olur. Ancak bu ilginç örnekte genetik izolasyon dişi ile erkeğin arasındaki çiftleşmeyi etkileyen faktörler sayesinde oluyor. Yani aslında ne vantuzların büyüklüğü ne de çıkıntılar çevreye karşı ne bir avantaj ne de bir dezavantaj sağlamıyor. Yani nötr mutasyonlar. Dolaysıyla bu yöndeki bir “yarış” küçük çıkıntılı ve küçük vantuzlu populasyonlar için yokolma yönünde bir tehdit teşkil etmiyor. Ancak büyük çıkıntılı dişilerle yalnızca büyük vantuzlular çiftleşebildiği için bunlarda meydana gelen başka bir konudaki genetik değişikliğin artık küçük vantuzlu/çıkıntılı populasyona bulaşma ihtimali yok. İşte bu genetik izolasyon sayesinde yavaş yavaş tür ayrışması başlıyor.

Yani örnek tür ayrışmasının olmazsa olmaz şartı olan genetik izolasyon için coğrafi ayrım dışında farklı bir mekanizmayo anlatıyor o açında çok ilginç.

]]>